Kunstwandeling Heilig Hart & College Kasteelstraat
Een schoolbreed participatief project
Binnen Heilig Hart & College Kasteelstraat in Essenbeek wordt op regelmatige basis een kunstwandeling georganiseerd als alternatief voor een traditioneel schoolfeest. Tijdens dit schoolbrede project krijgen leerlingen de kans om creatief aan de slag te gaan rond een gezamenlijk thema en hun werk voor te stellen aan ouders, familieleden en andere bezoekers.
Voor de editie van 2026 werd gekozen voor het thema Droomwereld. Zowel kleuter- als lagere schoolleerlingen gingen aan de slag rond dromen, fantasie, verbeelding en toekomstbeelden. Binnen dit project kregen leerlingen ruimte om eigen ideeën uit te werken, creatieve keuzes te maken en hun persoonlijke interpretatie van het thema vorm te geven.
Wat maakt dit project bijzonder?
De kunstwandeling toont hoe leerlingenparticipatie geïntegreerd kan worden binnen een schoolbreed project zonder dat leerlingen alle organisatorische verantwoordelijkheden hoeven op te nemen. Hoewel het algemene kader vooraf wordt vastgelegd, krijgen leerlingen ruime mogelijkheden om eigen keuzes te maken, ideeën uit te werken en hun persoonlijke interpretatie vorm te geven. Hun inbreng wordt zichtbaar in het uiteindelijke resultaat dat gepresenteerd wordt aan ouders, familieleden en andere bezoekers.
Dit voorbeeld laat zien dat participatie ook kan ontstaan binnen duidelijke structuren, zolang leerlingen voldoende ruimte krijgen om mee vorm te geven aan het eindproduct.
Hoe krijgt participatievorm binnen dit schoolproject?
Creatieve keuzes maken
Hoewel het algemene thema van de kunstwandeling vooraf wordt vastgelegd, krijgen leerlingen binnen dit kader ruimte om hun eigen ideeën en verbeelding vorm te geven. Zij worden aangemoedigd om het thema op een persoonlijke manier te interpreteren en creatieve keuzes te maken tijdens het volledige proces.
Leerlingen beslissen bijvoorbeeld:
- welke aspecten van het thema zij willen uitwerken
- welke materialen en technieken zij gebruiken
- hoe hun kunstwerk wordt opgebouwd
- welke boodschap of betekenis zij willen overbrengen
Hierdoor ontstaan geen identieke eindproducten, maar een grote verscheidenheid aan creaties waarin de persoonlijkheid, interesses en ideeën van de leerlingen zichtbaar worden.
Beeldmateriaal van de kunstwandeling
*Deze foto's werden genomen tijdens een persoonlijk bezoek aan de kunstwandeling.
Eigen werk presenteren
Participatie beperkt zich binnen de kunstwandeling niet tot het creatieve proces alleen. Ook de manier waarop leerlingen hun werk voorstellen aan bezoekers krijgt een belangrijke plaats binnen het project.
Tijdens de editie van 2026 werd bijvoorbeeld nagedacht over het gebruik van QR-codes waarbij leerlingen zelf uitleg geven over hun kunstwerk. Bezoekers krijgen hierdoor niet alleen het eindresultaat te zien, maar maken ook kennis met het verhaal, de keuzes en de denkprocessen achter de creatie. Op deze manier krijgen leerlingen letterlijk een stem binnen het project. Zij worden niet enkel maker van een kunstwerk, maar ook verteller van hun eigen leer- en creatieproces.
Samen werken aan een gezamenlijk doel
Hoewel leerlingen individueel of in kleine groepen aan hun kunstwerken werken, dragen zij samen bij aan één groter geheel: de kunstwandeling. Elke creatie vormt een onderdeel van een schoolbreed project waarin verschillende leerjaren samenwerken rond hetzelfde thema. Hierdoor ervaren leerlingen dat hun bijdrage betekenisvol is binnen een groter geheel en dat individuele inspanningen kunnen bijdragen aan een gezamenlijk eindresultaat.
De kunstwandeling brengt niet alleen leerlingen, maar ook leerkrachten, ouders en bezoekers samen rond één gedeelde ervaring. Hierdoor ontstaat een sterke verbinding tussen leren, creëren en participeren.
Waarom is dit participatie?
Binnen de kunstwandeling nemen leerlingen niet alle organisatorische beslissingen zelf. Het algemene kader, de planning en de praktische organisatie blijven grotendeels in handen van de school.
Toch krijgen leerlingen betekenisvolle inspraak binnen onderdelen waar hun stem een meerwaarde kan bieden. Zij maken keuzes binnen het creatieve proces, geven vorm aan hun eigen werk en krijgen kansen om hun ideeën zichtbaar te maken voor een breder publiek.
Dit toont aan dat leerlingenparticipatie niet noodzakelijk betekent dat leerlingen alles beslissen. Ook binnen een duidelijke structuur kunnen leerlingen eigenaarschap, verantwoordelijkheid en betrokkenheid ervaren.
Inspiratie voor uw eigen school
De kunstwandeling toont hoe leerlingenparticipatie geïntegreerd kan worden binnen een schoolbreed project zonder dat leerlingen alle organisatorische verantwoordelijkheid moeten dragen.
Deze praktijk laat zien dat participatie niet altijd hoeft te vertrekken vanuit vergaderingen, stemmingen of overlegmomenten. Ook binnen creatieve projecten kunnen leerlingen eigenaarschap ervaren wanneer zij ruimte krijgen om keuzes te maken, ideeën uit te werken en hun bijdrage zichtbaar te maken binnen een groter geheel.
De kunstwandeling illustreert hoe een schoolactiviteit kan uitgroeien tot een betekenisvolle participatiekans waarbij leerlingen niet alleen deelnemen, maar ook mee vorm geven aan het eindresultaat.
Bronnen
- A. Marin, persoonlijke communicatie, 17 mei 2026.
- Heilig Hart & College Kasteelstraat. (z.d.). Schoolvisie | Heilig Hart & College Kasteelstraat. Schoolvisie | Heilig Hart & College Kasteelstraat. https://www.hhckasteelstraat.be/schoolvisie-1